oudwwijk
Digitaal erfgoed

Het uurwerk

IN BEWERKING

De oude zonnewijzer

Foto: W.Stapelkamp

Niet onmogelijk dat hij uit de 15e eeuw is

De nieuwe zonnewijzer

Deze zit iets lager dan de oude zonnewijzer.

Foto: W.Stapelkamp

De goede god schenkt de mens bestemde tijd op aarde zijn licht van oost naar west toont ons die urenwaarde

Het oude uurwerk

Het oude en nieuwe uurwerk
1937

Het nieuwe uurwerk

1937

J.A.R.Bosma, Burgemeester
Foto: W.Stapelkamp
Anno 1937
Foto: W.Stapelkamp
J.W.Hesselink Sr. Eerevoorz
Foto: W.Stapelkamp
Uurwerkcommissie
Foto: W.Stapelkamp

Opvallend dat bij de klok van de toren de 4 als llll wordt aangeduid. Normaal is IV.

De ‘oude Romeinen’ vermeden vaak de combinatie IV voor 4, en gebruikten in plaats daarvan IIII. Volgens sommigen was dit omdat de letter IV de beginletters van de Romeinse oppergod IVPITER vormen. Dit gebruik is voortgezet tot enkele eeuwen geleden, en komt onder andere voor op monumenten en klokken. Een andere verklaring waarom IIII boven IV verkozen werd op klokken is dat er dan een even aantal tekens op de klok wordt gebruikt: 20 I’s, 4 V’s, en 4 X’en. Dit was veel goedkoper te smelten met een mal dan wanneer er IV werd gebruikt: 17 I’s, 5 V’s, 4 X’en. Een derde verklaring is dat de IV ondersteboven (zoals op een klok gebruikelijk is) sterk lijkt op VI (6), daarom koos en kiest men voor de duidelijkheid voor IIII. Als laatste geldt nog dat IIII een zekere symmetrie vertoont ten opzichte van de VIII (8) en XII
Bron:Wikipedia

Lees verder

De Toren

12 juli 1798 werd de toren in eigendom en onderhoud overgedragen aan de Burgelijke gemeente, ingevolge Besluit Uitvoerend Bewind der Bataafse Republiek.

De toren van de kerk is 57 meter hoog

Lees verder

De Schilderingen

Links Jacobus met hoed met schelp, Midden Maria met kind, rechts apostel Paulus
Foto: Vrienden van de Jacobskerk
1970
A.J. (Ton) van der Wal Licentie CC-BY-SA-3.0-NL (wiki)
1970
A.J. (Ton) van der Wal Licentie: CC-BY-SA-3.0-NL (wiki)
Lees verder

Het Orgel

2000
BotMultichillT Licentie: CC-BY-SA-3.0-NL (wiki)

Orgel ingewijd 2 maart 1834
Maker: C.F.A.Naber, Deventer

Lees verder

Foto’s Jacobskerk

BotMultichillT – 1952 | Licentie: CC-BY-SA-3.0-NL (wiki)
1952
BotMultichillT Licentie: CC-BY-SA-3.0-NL (wiki)
 1963
G.Th. Delemarre Licentie: CC-BY-SA-3.0-NL (wiki)
1963
Rijksdienst cultureel erfgoed. CC BY-SA 4.0
1963
Rijksdienst cultureel erfgoed. CC BY-SA 4.0
2009
Gouwenaar Licentie: PD (wiki)
Foto: Bertie Willemsen
Foto: Bertie Willemsen
Lees verder

De Brandklok

Deze is na WO2 niet terug gekomen

Vervangen in 1889:

Tekst op de nieuwe Klok:
Besluit Gemeenteraad Winterswijk
20 Juli 1889
E.Haitsma Mulier, Burgemeester
Mr.H.C.Willink
J.G.ten Houten Wethouders
A.J.Temminck, Secretaris
(Gegoten door Gebr,Van Bergen)

Zaterdag 28 oktober 1949 om 15.00 uur werd de nieuwe klok gehoord over Winterswijk.
Tekst:
IN 1949 KWAM IK HIER TE HANGENE UMME DE KLOKKE VAN 1889 TE VERVANGENE.
DE EENIGE, DEE IN ’45 NEET WEER TERUGGE IS E-KOMMENE VAN DE DREE, DEE IN 1943 DEUR DEN VI-JAND WEG BUNT E-NOMMENE.

Tekst: B.Stegeman

BI-J DE INKOMSTE VAN ONZE NI-JE KLOKKE

Klokken in onz’ olden toren,
Zing i’j wèèr oew hoogste leed,
Nao d’ellende van den oorlog,
Den bi’jkans oew den dood an deed?

Jao, was ’t neet in dree-en-veertig,
Dat’s vijands klauw oew hadd’ umklemd?
Umme dree van oew wied weg te slöppene,
Tot den smeltdood veurbestemd?

Maor i’j bunt deen dans ontsprongene,
Twee tenminste ontkwammen èr lot,
In Tilburg hew-we ze wèèr-e-vonnene;
Bloos de jongste, dee was vot.

Van èèn hewwe nooit meer iets vernommene;
God mag weten, waor ze bleef;
Möggelek ligt ze knats vergruzeld
Onder ’t puun gunds van den dreef.

Maor noo is dan ’t leed e-lène;
Wenters Raod stilden oew verdreet,
Leet ne plaatsvervanger geeten
En no bu’j samen wèèr compleet.

Hartlek welkom, ni’je klokke,
Sloet oew bj’j oew zusters an,
Dee al völle heb belèvet;
’t Gescheednisbook steet vol er van.

Hef d’oldste neet nog mét-e-maket
’t Ende van den Spaansen tied,
Dee vrèè van Munster, den beslechtten
Tachtig jaor van bangen stried?

En hef èr ’t harte neet e-bövvet
In ’t ramphaor, doo ’t volk em kneep
Veur ’t dreetal, dat met Munsters Bisschop
Teglieke bu’j de strotte ons greep?

Of, arger nog rond achttienhonderd,
In den Freule van Dorthsen tied,
Doo Holland zuchtten, Holland Frans was
En achttien jaor zien vri’jheid kwiet?

O, gewis, ’t was vake ellende,
Dee’j met ons al heb e-deeld,
Maor, goddank, noa blijden jubel
Bunt de wonden wèèr e’heeld.

Vri’jheid hew-we terugge e’kreggene
Altied nog nao bangsten nood,
As pas nog, doo den Duutsen stevvel
Op ons drukten, zwaor as lood.

Olde klokken in den toren,
Zingt dan maor oew hoogsten leed,
Met oew jongste zuster samen,
Dee nog van gien rampspood weet.

Laot oew bli’jde klank en galmen
Ovver ’t karspel, wied en zied,
En blievet veur ons bloos heilsherauten
In langen, langen vrédestied.

B.Stegeman, 30 september 1949





11 februari 1943 verdwenen de drie klokken, waarvan de brandklok niet terug kwam.
Lees verder

De Pempklok

1731

Tekst de namen van de opdrachtgevers:
ANTON-THEODOOR-DE-LA-LANE-DU-THAY,
Verwalter en Drossard, H.G.SCHOMAKER-W.H.WORM,-1731.
H.SATINK,-DR.S.J.VAN HENGEL,-W.VAN SONSVELDT,-L.HESSELINK,-G.S.V.RATHEM, Gecommiteerden

Lees verder

De Zondagsklok

1641

2200 Kg.

ANNO – 1641 – RENOVATA – PER – MAMERTUM – ET – JOANNEM – FORMIC Æ – FRATRES

D.w.z.: Hersteld (hergoten) door de broeders Mamertus en Johannes Formicae in de jare 1641.

Of de klok is werkelijk voor de laatste maal in 1641 door genoemden hergroten, in welk geval haar vrij moderne vorm verwondering wekt, of er heeft nog een tweede hergieting in b.v. de 18e of 19e eeuw plaats gevonden, bij welke gelegenheid dan de bovenvermelde inscriptie getrouwelijk op den nieuwen vorm zoude moeten zijn overgebracht.
(B.Stegeman, Het oud Kerspel, 1027, blz.235)

11 februari 1943
v.l.n.r: De Zondagsklok, de Brandklok en de Middagklok

Randschrift
GLORIA -IN-EXCELSIS-DEO-IN-TERRA-PAX-HOMINIBUS-BONE-VOLONTATIS

Betekenis:
Eere zij God in de hoogste hemelen, vrede op aarde in de menschen van goeden wille.

Tweede randschrift:
WILHELM VAN HAESOLTE TOT ELSEN, Drossaert und Richter der amts Bredevoort; GERHARDT VAN BRUNKHORST,voogt, CORNELIS SMIT en LAMMERT WAMLINK,Kerkmeesteren.

De opdrachtgevers.
Wilhelm van Haesolte (1596-1646)

Lees verder